●●●●●●

سُورَةُ الجمعة

Al-Jumu'ah / The Congregation, Friday

Medinan  ◆  11 Verses

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ

يُسَبِّحُ لِلَّهِ مَا فِى ٱلسَّمَـٰوٰتِ وَمَا فِى ٱلۡأَرۡضِ ٱلۡمَلِكِ ٱلۡقُدُّوسِ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡحَكِيمِ ١

Glorifiestesbih etmektedirتسبیح کررہی ہےyusabbiḥuAllahAllah'ıاللہ ہی کے لیےlillahiwhateverne varsaہر وہ چیز جو(is) ingöklerdeمیںthe heavensآسمان میں ہےl-samāwātiand whateverve ne varsaاور جوwamā(is) inyerdeمیںthe earthزمین میں ہےl-arḍithe Sovereignpadişahجو بادشاہ ہےl-malikithe Holymukaddesنہایت پاکیزہl-qudūsithe All-Mightyazizزبردستl-ʿazīzithe All-Wisehakimحکمت والاl-ḥakīmi

1 Whatever is in the heavens and whatever is on the earth is exalting Allah, the Sovereign, the Pure, the Exalted in Might, the Wise.

1 Göklerde olanlar ve yerde bulunanlar, hükümran, çok kutsal, güçlü ve Hakim olan Allah'ı tesbih ederler.

1 Göklerde ve yerde olanların hepsi padişah, mukaddes, azîz ve hakîm olan Allah'ı tesbih etmektedir.

1 جو چیز آسمانوں میں ہے اور جو چیز زمین میں ہے سب خدا کی تسبیح کرتی ہے جو بادشاہ حقیقی پاک ذات زبردست حکمت والا ہے

1 اللہ کی تسبیح کر رہی ہے ہر وہ چیز جو آسمانوں میں ہے اور ہر وہ چیز جو زمین میں ہے۔۔۔۔ بادشاہ ہے، قُدُّوس ہے، زبردست اور حکیم ہے۔ 1

هُوَ ٱلَّذِى بَعَثَ فِى ٱلۡأُمِّيِّــۧنَ رَسُولاً مِّنۡهُمۡ يَتۡلُواۡ عَلَيۡهِمۡ ءَايَـٰتِهِۦ وَيُزَكِّيهِمۡ وَيُعَلِّمُهُمُ ٱلۡكِتَـٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَإِن كَانُواۡ مِن قَبۡلُ لَفِى ضَلَـٰلٍ مُّبِينٍ ٢

HeOوہ اللہhuwa(is) the One Whogönderendirوہ ذات ہےalladhīsentجس نے بھیجاbaʿathaamongiçindeمیںthe unletteredümmilerان پڑھ لوگوں (میں)l-umiyīnaa Messengerbir elçiایک رسولrasūlanfrom themselveskendilerinden olanانہی میں سےmin'humrecitingokuyanجو پڑھتا ہےyatlūto themonlaraان پرʿalayhimHis VersesO'nun ayetleriniاس کی آیاتāyātihiand purifying themve onları yüceltenاور ان کا تزکیہ کرتا ہےwayuzakkīhimand teaching themve onlara öğretenاور سکھاتا ہے ان کوwayuʿallimuhumuthe BookKitabıکتابl-kitābaand the wisdomve hikmetiاور حکمتwal-ḥik'mataalthoughoysaاور بیشکwa-inthey wereonlar idilerتھے وہkānūfromöncedenسےminbeforeاس سے پہلےqablusurely iniçindeالبتہ میںlafīan errorbir sapıklıkگمراہی میںḍalālinclearaçıkکھلیmubīnin

2 It is He who has sent among the unlettered a Messenger from themselves reciting to them His verses and purifying them and teaching them the Book and wisdom - although they were before in clear error -

2 Kitapsız (okuma-yazma bilmeyen) kimseler arasından, kendilerine ayetlerini okuyan, onları arıtan, onlara Kitabı ve hikmeti öğreten bir Peygamber gönderen O'dur. Onlar, daha önce, şüphesiz apaçık bir sapıklık içinde idiler.

2 O'dur ki ümmiler içinde, kendilerinden olan ve onlara Allah'ın âyetlerini okuyan, onları temizleyen, onlara kitap ve hikmeti öğreten bir Peygamber gönderdi. Oysa onlar, önceden apaçık bir sapıklık içinde idiler.

2 وہی تو ہے جس نے ان پڑھوں میں ان ہی میں سے (محمدﷺ) کو پیغمبر (بنا کر) بھیجا جو ان کے سامنے اس کی آیتیں پڑھتے اور ان کو پاک کرتے اور (خدا کی) کتاب اور دانائی سکھاتے ہیں۔ اور اس ے پہلے تو یہ لوگ صریح گمراہی میں تھے

2 وُہی ہےجس نے اُمّیوں 1 کے اندر ایک رسُول خود اُنہی میں سے اُٹھایا ، جو اُنہیں اُس کی آیات سناتا ہے، اُن کی زندگی سنوارتا ہے، اور اُن کو کتاب اور حکمت کی تعلیم دیتا ہے۔ 2 حالانکہ اِس سے پہلے وہ کُھلی گمراہی میں پڑے ہوئے تھے۔ 3

وَءَاخَرِينَ مِنۡهُمۡ لَمَّا يَلۡحَقُواۡ بِهِمۡ‌ۚ وَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ ٣

And othersve diğerlerineاور کچھ دوسرےwaākharīnaamong themonlardanان میں سےmin'humwho have not yethenüzحالانکہ (نہیں)lammājoinedkatılmayanوہ ملےyalḥaqūthemkendilerineان کے ساتھbihimand Heve Oاور وہwahuwa(is) the All-Mightyazizdirزبردست ہےl-ʿazīzuthe All-Wisehakimdirحکمت والا ہےl-ḥakīmu

3 And [to] others of them who have not yet joined them. And He is the Exalted in Might, the Wise.

3 Onlardan başkalarına da -ki henüz onlara katılmamışlardır- Kitap ve hikmeti öğretmek üzere, Peygamberi gönderen Allah'tır. O, güçlüdür, Hakim'dir.

3 Henüz onlara katılmamış bulunan diğer insanlara da (o Peygamberi göndermiştir). O, çok güçlüdür, hüküm ve hikmet sahibidir.

3 اور ان میں سے اور لوگوں کی طرف بھی (ان کو بھیجا ہے) جو ابھی ان (مسلمانوں سے) نہیں ملے۔ اور وہ غالب حکمت والا ہے

3 اور (اس رسُول کی بعثت) اُن دوسرے لوگوں کے لیے بھی ہے جو ابھی اُن سے نہیں ملے ہیں۔ 1

ذٰلِكَ فَضۡلُ ٱللَّهِ يُؤۡتِيهِ مَن يَشَآءُ‌ۚ وَٱللَّهُ ذُو ٱلۡفَضۡلِ ٱلۡعَظِيمِ ٤

Thatbuیہdhālika(is the) Bountylutfudurفضل ہےfaḍlu(of) AllahAllah'ınاللہ کاl-lahiHe gives itvereceğiدیتا ہے اسےyu'tīhi(to) whomkimseyeجس کوmanHe willsdilediğiوہ چاہتا ہےyashāuAnd Allahve Allahاور اللہwal-lahu(is the) Possessorsahibidirوالا ہےdhū(of) Bountylutufفضل (والا ہے)l-faḍlithe Greatbüyükبڑےl-ʿaẓīmi

4 That is the bounty of Allah, which He gives to whom He wills, and Allah is the possessor of great bounty.

4 Bu, Allah'ın dilediğine verdiği lütfüdür. Allah, büyük lütuf sahibidir.

4 Bu, Allah'ın lütfudur. Allah, büyük lütuf sahibidir.

4 یہ خدا کا فضل ہے جسے چاہتا ہے عطا کرتا ہے۔ اور خدا بڑے فضل کا مالک ہے

4 اللہ زبردست اور حکیم ہے۔ 1 یہ اس کا فضل ہے ، جسے چاہتا ہے دیتا ہے، اور وہ بڑا فضل فرمانے والا ہے

مَثَلُ ٱلَّذِينَ حُمِّلُواۡ ٱلتَّوۡرَىٰةَ ثُمَّ لَمۡ يَحۡمِلُوهَا كَمَثَلِ ٱلۡحِمَارِ يَحۡمِلُ أَسۡفَارَۢا‌ۚ بِئۡسَ مَثَلُ ٱلۡقَوۡمِ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواۡ بِـَٔـايَـٰتِ ٱللَّهِ‌ۚ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِى ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّـٰلِمِينَ ٥

(The) likenessdurumuمثالmathalu(of) those whoyükletilenlerinان لوگوں کیalladhīnawere entrustedجو اٹھوائے گئےḥummilū(with) the TauratTevratتوراتl-tawrātathensonra daپھرthummanotonu taşımayanlarınنہlamthey bore itانہوں نے اٹھایا اس کوyaḥmilūhā(is) likedurumu gibidirمانند مثالkamathalithe donkeyeşeğinگدھے کے ہےl-ḥimāriwho carriestaşıyanجو اٹھاتا ہےyaḥmilubookskitaplarبوجھasfāranWretched isne kötüdürبری ہےbi'sa(the) exampledurumuمثالmathalu(of) the peoplekavminاس قوم کیl-qawmiwhoyalanlayanجنہوں نےalladhīnadenyجھٹلایاkadhabū(the) Signsayetleriniآیات کوbiāyāti(of) AllahAllah'ınاللہ کیl-lahiAnd Allahve Allahاور اللہ تعالیٰwal-lahu(does) notdoğru yola iletmezنہیںguideہدایت دیتاyahdīthe peopletopluluğunuقوم کوl-qawmathe wrongdoerszalimlerظالمl-ẓālimīna

5 The example of those who were entrusted with the Torah and then did not take it on is like that of a donkey who carries volumes [of books]. Wretched is the example of the people who deny the signs of Allah. And Allah does not guide the wrongdoing people.

5 Kendilerine Tevrat öğretildiği halde, onun gereğini yapmayanların durumu, sırtına kitap yüklenmiş merkebin durumu gibidir. Allah'ın ayetlerini yalanlayan kimselerin durumu ne kötüdür! Allah zalimleri doğru yola eriştirmez.

5 Kendilerine Tevrat yükletilip de sonra onu taşımayanların durumu, kitaplar taşıyan eşeğin durumu gibidir. Allah'ın âyetlerini yalanlayanların durumu ne kötüdür. Allah zalim toplumu doğru yola iletmez.

5 جن لوگوں (کے سر) پر تورات لدوائی گئی پھر انہوں نے اس (کے بار تعمیل) کو نہ اٹھایا ان کی مثال گدھے کی سی ہے جن پر بڑی بڑی کتابیں لدی ہوں۔ جو لوگ خدا کی آیتوں کی تکذیب کرتے ہیں ان کی مثال بری ہے۔ اور خدا ظالم لوگوں کو ہدایت نہیں دیتا

5 جن لوگوں کو توراة کا حامل بنایا گیا تھا مگر انہوں نے اس کا بار نہ اُٹھایا، 1 اُن کی مثال اُس گدھے 2 کی سی ہے جس پر کتابیں لدی ہوئی ہوں۔ اِس سے بھی زیادہ بُری مثال ہےاُن لوگوں کی جنہوں نے اللہ کی آیات کو جُھٹلا دیا ہے۔ 3 ایسے ظالموں کو اللہ ہدایت نہیں دیا کرتا

قُلۡ يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ هَادُوٓاۡ إِن زَعَمۡتُمۡ أَنَّكُمۡ أَوۡلِيَآءُ لِلَّهِ مِن دُونِ ٱلنَّاسِ فَتَمَنَّوُاۡ ٱلۡمَوۡتَ إِن كُنتُمۡ صَـٰدِقِينَ ٦

Sayde kiکہہ دیجئےqulOeyاےyāayyuhāyou (who)olanlarلوگوalladhīna(are) Jewsyahudiجو یہودی بنے ہوhādūIfeğerاگرinyou claimsanıyorsanızتم زعم رکھتے ہو۔ گھمنڈ رکھتے ہو۔ سمجھتے ہوzaʿamtumthat youyalnız sizsinizبیشک تمannakum(are) alliesdostlarıدوست ہوawliyāuof AllahAllah'ınاللہ کےlillahifrombaşka olarakسےminexcludingسواdūnithe peopleinsanlardanلوگوں کےl-nāsithen wishtemenni edinپس تم تمنا کروfatamannawū(for) the deathölümüموت کیl-mawtaifeğerاگرinyou areisenizہو تمkuntumtruthfulsamimi(ler)سچےṣādiqīna

6 Say, "O you who are Jews, if you claim that you are allies of Allah, excluding the [other] people, then wish for death, if you should be truthful."

6 De ki: "Ey Yahudiler! Bütün insanlar bir yana, yalnız kendinizin Allah'ın dostları olduğunuzu iddia ediyorsanız ve bunda samimi iseniz, ölümü dilesenize!"

6 De ki: "Ey Yahudi olanlar! Eğer insanlar arasında yalnız sizin, Allah'ın dostları olduğunuzu sanıyorsanız, o halde ölümü temenni edin, doğru iseniz?"

6 کہہ دو کہ اے یہود اگر تم کو دعویٰ ہو کہ تم ہی خدا کے دوست ہو اور لوگ نہیں تو اگر تم سچے ہو تو (ذرا) موت کی آرزو تو کرو

6 اِن سےکہو، ”اے لوگو جو یہودی بن گئے ہو، 1 اگر تمہیں یہ گھمنڈ ہے کہ باقی سب لوگوں کو چھوڑکر  بس تم  ہی اللہ کے چہیتے ہو 2 تو موت کے تمنّا کرو اگر تم اپنے اِس زَعم میں سچے ہو“۔ 3

وَلَا يَتَمَنَّوۡنَهُۥٓ أَبَدَۢا بِمَا قَدَّمَتۡ أَيۡدِيهِمۡ‌ۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّـٰلِمِينَ ٧

But notveاور نہwalāthey will wish for ittemenni etmezlerوہ تمنا کریں گے اس کیyatamannawnahueveraslaکبھی بھیabadanfor whatyüzündenبوجہ اس کے جوbimā(have) sent forthöne sürdükleriآگے بھیجاqaddamattheir handsellerininان کے ہاتھوں نےaydīhimAnd Allahve Allahاور اللہwal-lahu(is) All-Knowingbilirجاننے والا ہےʿalīmunof the wrongdoerszalimleriظالموں کوbil-ẓālimīna

7 But they will not wish for it, ever, because of what their hands have put forth. And Allah is Knowing of the wrongdoers.

7 Yaptıklarından ötürü, ölümü asla dileyemezler. Allah, zalimleri bilendir.

7 Ama onlar, ellerinin (yapıp) öne sürdüğü (işler) yüzünden ölümü asla temenni etmezler. Allah zalimleri bilir.

7 اور یہ ان (اعمال) کے سبب جو کرچکے ہیں ہرگز اس کی آرزو نہیں کریں گے۔ اور خدا ظالموں سے خوب واقف ہے

7 لیکن یہ ہر گز اس کی تمنّا نہ کریں گے اپنے کرتُوتوں کی وجہ سے جو یہ کر چکے ہیں، 1 اور اللہ اِن ظالموں کوخُوب جانتا ہے

قُلۡ إِنَّ ٱلۡمَوۡتَ ٱلَّذِى تَفِرُّونَ مِنۡهُ فَإِنَّهُۥ مُلَـٰقِيكُمۡ‌ۖ ثُمَّ تُرَدُّونَ إِلَىٰ عَـٰلِمِ ٱلۡغَيۡبِ وَٱلشَّهَـٰدَةِ فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ٨

Sayde kiکہہ دیجئےqulIndeedşüphesizبیشکinnathe deathölümموتl-mawtawhichsizin kaçtığınızوہ جوalladhīyou fleeتم بھاگتے ہوtafirrūnafrom itkendisindenاس سےmin'huthen surely itmutlakaتو بیشک وہfa-innahu(will) meet yousizi bulacaktırملنے والی ہے تم سےmulāqīkumThensonraپھرthummayou will be sent backdöndürüleceksinizتم لوٹائے جاؤ گےturaddūnatobilen'eطرفilā(the) All-Knowerجاننے والےʿālimi(of) the unseengörünmeyeniغیب کےl-ghaybiand the witnessedve görüneniاور حاضر کےwal-shahādatiand He will inform youve O size haber verecektirپھر وہ بتادے گا تم کوfayunabbi-ukum[of] whatşeyleriساتھ اس کے جوbimāyou used toolduğunuzتمkuntumdoyapıyor(lar)تم عمل کرتےtaʿmalūna

8 Say, "Indeed, the death from which you flee - indeed, it will meet you. Then you will be returned to the Knower of the unseen and the witnessed, and He will inform you about what you used to do."

8 De ki: "Doğrusu kendisinden kaçtığınız ölüm mutlaka karşınıza çıkacaktır; sonra; görüleni de görülmeyeni de bilen Allah'a döndürüleceksiniz, O size işlediklerinizi haber verecektir."

8 De ki: "Sizin kendisinden kaçtığınız ölüm, muhakkak sizi bulacaktır. Sonra görünmeyeni ve görüneni bilene döndürüleceksiniz. O size (bütün) yaptıklarınızı haber verecektir.

8 کہہ دو کہ موت جس سے تم گریز کرتے ہو وہ تو تمہارے سامنے آ کر رہے گی۔ پھر تم پوشیدہ اور ظاہر کے جاننے والے (خدا) کی طرف لوٹائے جاؤ گے پھر جو کچھ تم کرتے رہے ہو وہ سب تمہیں بتائے گا

8 اِن سے کہو، "جس موت سے تم بھاگتے ہو وہ تو تمہیں آ کر رہے گی پھر تم اس کے سامنے پیش کیے جاؤ گے جو پوشیدہ و ظاہر کا جاننے والا ہے، اور وہ تمہیں بتا دے گا کہ تم کیا کچھ کرتے رہے ہو

Surah 62 / Al-Jumu'ah / The Congregation, Friday سورة الجمعة 554

سُورَةُ الجمعة

Al-Jumu'ah / The Congregation, Friday  ◆  Medinan · 11 Verses

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ
Glorifiestesbih etmektedirتسبیح کررہی ہے yusabbiḥu AllahAllah'ıاللہ ہی کے لیے lillahi whateverne varsaہر وہ چیز جو (is) ingöklerdeمیں the heavensآسمان میں ہے l-samāwāti and whateverve ne varsaاور جو wamā (is) inyerdeمیں the earthزمین میں ہے l-arḍi the Sovereignpadişahجو بادشاہ ہے l-maliki the Holymukaddesنہایت پاکیزہ l-qudūsi the All-Mightyazizزبردست l-ʿazīzi
the All-Wisehakimحکمت والا l-ḥakīmi١ HeOوہ اللہ huwa (is) the One Whogönderendirوہ ذات ہے alladhī sentجس نے بھیجا baʿatha amongiçindeمیں the unletteredümmilerان پڑھ لوگوں (میں) l-umiyīna a Messengerbir elçiایک رسول rasūlan from themselveskendilerinden olanانہی میں سے min'hum recitingokuyanجو پڑھتا ہے yatlū
to themonlaraان پر ʿalayhim His VersesO'nun ayetleriniاس کی آیات āyātihi and purifying themve onları yüceltenاور ان کا تزکیہ کرتا ہے wayuzakkīhim and teaching themve onlara öğretenاور سکھاتا ہے ان کو wayuʿallimuhumu the BookKitabıکتاب l-kitāba and the wisdomve hikmetiاور حکمت wal-ḥik'mata althoughoysaاور بیشک wa-in they wereonlar idilerتھے وہ kānū
fromöncedenسے min beforeاس سے پہلے qablu surely iniçindeالبتہ میں lafī an errorbir sapıklıkگمراہی میں ḍalālin clearaçıkکھلی mubīnin٢ And othersve diğerlerineاور کچھ دوسرے waākharīna among themonlardanان میں سے min'hum who have not yethenüzحالانکہ (نہیں) lammā joinedkatılmayanوہ ملے yalḥaqū themkendilerineان کے ساتھ bihim
and Heve Oاور وہ wahuwa (is) the All-Mightyazizdirزبردست ہے l-ʿazīzu the All-Wisehakimdirحکمت والا ہے l-ḥakīmu٣ Thatbuیہ dhālika (is the) Bountylutfudurفضل ہے faḍlu (of) AllahAllah'ınاللہ کا l-lahi He gives itvereceğiدیتا ہے اسے yu'tīhi (to) whomkimseyeجس کو man He willsdilediğiوہ چاہتا ہے yashāu And Allahve Allahاور اللہ wal-lahu
(is the) Possessorsahibidirوالا ہے dhū (of) Bountylutufفضل (والا ہے) l-faḍli the Greatbüyükبڑے l-ʿaẓīmi٤ (The) likenessdurumuمثال mathalu (of) those whoyükletilenlerinان لوگوں کی alladhīna were entrustedجو اٹھوائے گئے ḥummilū (with) the TauratTevratتورات l-tawrāta thensonra daپھر thumma notonu taşımayanlarınنہ lam
they bore itانہوں نے اٹھایا اس کو yaḥmilūhā (is) likedurumu gibidirمانند مثال kamathali the donkeyeşeğinگدھے کے ہے l-ḥimāri who carriestaşıyanجو اٹھاتا ہے yaḥmilu bookskitaplarبوجھ asfāran Wretched isne kötüdürبری ہے bi'sa (the) exampledurumuمثال mathalu (of) the peoplekavminاس قوم کی l-qawmi
whoyalanlayanجنہوں نے alladhīna denyجھٹلایا kadhabū (the) Signsayetleriniآیات کو biāyāti (of) AllahAllah'ınاللہ کی l-lahi And Allahve Allahاور اللہ تعالیٰ wal-lahu (does) notdoğru yola iletmezنہیں guideہدایت دیتا yahdī the peopletopluluğunuقوم کو l-qawma the wrongdoerszalimlerظالم l-ẓālimīna٥
Sayde kiکہہ دیجئے qul Oeyاے yāayyuhā you (who)olanlarلوگو alladhīna (are) Jewsyahudiجو یہودی بنے ہو hādū Ifeğerاگر in you claimsanıyorsanızتم زعم رکھتے ہو۔ گھمنڈ رکھتے ہو۔ سمجھتے ہو zaʿamtum that youyalnız sizsinizبیشک تم annakum (are) alliesdostlarıدوست ہو awliyāu of AllahAllah'ınاللہ کے lillahi frombaşka olarakسے min
excludingسوا dūni the peopleinsanlardanلوگوں کے l-nāsi then wishtemenni edinپس تم تمنا کرو fatamannawū (for) the deathölümüموت کی l-mawta ifeğerاگر in you areisenizہو تم kuntum truthfulsamimi(ler)سچے ṣādiqīna٦ But notveاور نہ walā they will wish for ittemenni etmezlerوہ تمنا کریں گے اس کی yatamannawnahu
everaslaکبھی بھی abadan for whatyüzündenبوجہ اس کے جو bimā (have) sent forthöne sürdükleriآگے بھیجا qaddamat their handsellerininان کے ہاتھوں نے aydīhim And Allahve Allahاور اللہ wal-lahu (is) All-Knowingbilirجاننے والا ہے ʿalīmun of the wrongdoerszalimleriظالموں کو bil-ẓālimīna٧ Sayde kiکہہ دیجئے qul Indeedşüphesizبیشک inna
the deathölümموت l-mawta whichsizin kaçtığınızوہ جو alladhī you fleeتم بھاگتے ہو tafirrūna from itkendisindenاس سے min'hu then surely itmutlakaتو بیشک وہ fa-innahu (will) meet yousizi bulacaktırملنے والی ہے تم سے mulāqīkum Thensonraپھر thumma you will be sent backdöndürüleceksinizتم لوٹائے جاؤ گے turaddūna
tobilen'eطرف ilā (the) All-Knowerجاننے والے ʿālimi (of) the unseengörünmeyeniغیب کے l-ghaybi and the witnessedve görüneniاور حاضر کے wal-shahādati and He will inform youve O size haber verecektirپھر وہ بتادے گا تم کو fayunabbi-ukum [of] whatşeyleriساتھ اس کے جو bimā you used toolduğunuzتم kuntum doyapıyor(lar)تم عمل کرتے taʿmalūna٨
٥٥٤
‹ 552page 553 of the printed Mushaf554 ›